Kategori: Makaleler

Fidelere Su Ne Zaman Verilir? Kültürler Arası Bir Keşif Herkesin gözünde, kültür farklılıkları genellikle uzak coğrafyalarda ve egzotik yerlerde aranır. Ancak kültürler, dünya çapında her bir toplumun kendine özgü ritüelleri, sembolleri ve gelenekleriyle şekillenir. Kültürel çeşitliliği keşfetmek, bazen bilinçli bir keşif yolculuğuna çıkmayı gerektirir; bazen de hayatın içinde, günlük yaşamın sıradan bir parçası gibi karşımıza çıkar. Hepimiz, farklı kültürlerin oluşturduğu geleneklerin iç içe geçtiği bir dünyada yaşıyoruz. Ve çoğu zaman, alıştığımız normlar, başka topluluklar tarafından farklı şekillerde yorumlanabilir. “Fidelere su ne zaman verilir?” sorusu, işte tam bu noktada, bir toplumun kültürel yapısını, değerlerini ve sembolik dünyasını anlamak için harika bir…

Bira Karaciğer Yağlanması Yapar mı? Felsefi Bir İnceleme Giriş: Sağlık, Sorumluluk ve İnsan Varlığı Üzerine Bir gün bir barda, arkadaşlarınızla birlikte biralarınızı yudumlarken, hafifçe karaciğerinizin sağlığını düşünüp, “Bira karaciğerime zarar verir mi?” diye sormaya başlarsınız. Çevrenizdeki insanlar, her biri farklı sebeplerle farklı yanıtlar verir. Bazıları “Bu kadar içmenin bir zararı yoktur!” derken, bazıları endişe ile karaciğer yağlanmasından bahseder. Bu basit soruya odaklanmak, insan varoluşunun daha derin soruları üzerinde düşündürtebilir: Bireysel seçimlerimiz, sağlığımızı ne ölçüde etkiler? Etik, epistemolojik ve ontolojik açıdan bakıldığında, karaciğer yağlanması gibi sağlık sorunlarını nasıl anlamalıyız? Bu yazıda, bira ve karaciğer yağlanması konusunu, felsefi bir perspektiften inceleyeceğiz. Etik…

Asi Melek: Toplumsal Yapıların ve Bireylerin Etkileşimi Üzerine Bir İnceleme Giriş: Toplum İçinde Yerini Arayan Bir Kavram Bir gün bir arkadaşım, “Asi melek olmak ne demek?” diye sordu. O an bu sorunun yüzeyinde görebildiğimiz anlamlardan daha fazlası olduğunu fark ettim. “Asi melek” ifadesi kulağa çelişkili bir anlam gibi geliyor: İsyan, başkaldırı ile melek, iyilik arasındaki güçlü bir zıtlık. Bu kadar çelişkili bir kavram nasıl bir anlam taşır? Bu yazıda, asi melek kavramını yalnızca bir figür olarak değil, toplumsal normlar, kültürel pratikler, cinsiyet rolleri ve güç ilişkileri bağlamında nasıl şekillendiğini incelemeye çalışacağım. Toplumsal yapılar ve bireylerin etkileşimleri, her birimiz için farklı…

Antijen Ne Demek Kan? Ekonomik Bir Bakış Açısı Birçok insanın hayatı boyunca karşılaştığı sağlık sorunları, bazen beklenmedik bir şekilde bizi duraklatabilir. Virüsler, bakteriler ve diğer patojenler, bedenimize girdiğinde bağışıklık sistemimiz devreye girer. Peki, bu süreç içinde “antijen” nedir ve kanla nasıl bir ilişkisi vardır? Belki de bu terimi sadece tıbbi alanda duydunuz, ancak bugün bu kavramı ekonomik bir bakış açısıyla ele alacağız. Hayatın her alanında olduğu gibi, sağlık alanında da kıt kaynaklar ve seçimlerin sonuçları her zaman karşımıza çıkar. Antijenler, bağışıklık sistemimizin tehditlere nasıl tepki verdiğini şekillendirirken, bu tepkiler hem bireylerin sağlık harcamalarına hem de toplumsal refahımıza etki eder. Peki,…

Çanakkale Zaferi: İnsan Psikolojisinin Direniş Noktası Bir Psikoloğun Meraklı Girişi İnsan zihninin en derin köklerine doğru bir keşfe çıktığınızda, savaşlar ve zaferler sadece dışsal bir güç mücadelesi olarak görünür. Ancak, Çanakkale Zaferi gibi tarihi olayları ele alırken, arka planda yatan psikolojik faktörleri anlamak, insanın hayatta kalma içgüdüsünden, kolektif bilince kadar pek çok katmanı anlamamıza yardımcı olur. Bir psikolog olarak merak ettiğim, insanların nasıl olup da tüm zorluklara karşı böyle bir direnç gösterdiğidir. Hangi psikolojik etmenler, bu büyük zaferi mümkün kıldı? Gelin, Çanakkale Zaferi’nin insanlar üzerindeki psikolojik etkilerini bilişsel, duygusal ve sosyal psikoloji perspektifinden inceleyelim. Bilişsel Psikoloji: İnisiyatif ve Strateji Bilişsel…

Kuyu Suyuna Filtre Takılır Mı? Antropolojik Bir Perspektiften Kültür, Kimlik ve Pratikler Dünya, kültürlerin zengin çeşitliliğiyle şekillenen bir mozaik gibidir. Her kültür, kendi tarihi, gelenekleri, ritüelleri, inançları ve pratikleriyle bir bütün oluşturur. Bu mozaikte, bazen gözlemlerimizin ötesinde kalan, bazen de sıradan gördüğümüz şeyler aslında derin anlamlar taşır. Peki, basit bir soru üzerinden kültürel anlamları, kimliği ve toplumsal yapıları nasıl keşfedebiliriz? “Kuyu suyuna filtre takılır mı?” sorusu, bu tür bir keşfe çağrı yapar. Bu yazıda, kuyudan alınan suyun filtrelenmesi gibi günlük bir pratik üzerinden, kültürel görelilik, kimlik oluşumu, ritüeller, ekonomik yapılar ve sembollerin nasıl iç içe geçtiğini inceleyeceğiz. Farklı toplumlar ve…

Fıkıhta Techiz Ne Demek? Psikolojik Bir Mercekten Bakış İnsanların farklı kültürel ve dini geleneklerde nasıl davrandıkları, çoğu zaman derin psikolojik süreçlerin bir yansımasıdır. Fıkıh, İslam hukukunun temel disiplinlerinden biri olarak, bireylerin toplumsal düzeni sağlamak ve dini sorumluluklarını yerine getirmek adına belirli kurallar koyar. Ancak, fıkıhla ilgili olan her uygulama ve ritüel, yalnızca kültürel bir norm olmanın ötesindedir. Her bir gelenek, bireylerin içsel dünyalarına nasıl etki eder? Techiz, İslam fıkhında ölülerin yıkanması ve hazırlık sürecine verilen isimdir. Ancak, bu ritüelin psikolojik boyutlarını incelemek, ölüm, kayıp ve toplumsal normlarla ilgili derin içgörüler sağlar. Peki, bir kişinin ölümü karşısında yapılan bu hazırlıklar, hem…

Bütün Maddeler Aynı Tür Atomlardan Oluşur Deyen Kim? Antropolojik Bir Perspektiften Bakış Bir Antropoloğun Merakı: Kültürlerin Derinliklerine Yolculuk Antropolog olarak, her toplumun kendine özgü dünyasını keşfetmek, farklı kültürel bakış açılarını anlamak ve bu bakış açılarını daha geniş bir çerçevede incelemek beni her zaman derinden etkilemiştir. Bugün, bir bilimsel söylemin – “Bütün maddeler aynı tür atomlardan oluşur” – insanlık tarihindeki kültürel ve toplumsal yansımalarını keşfetmek istiyorum. Bu ifade, yalnızca fiziksel bir gerçekliği değil, aynı zamanda toplulukların dünyaya bakış biçimlerini, sembollerini ve kimliklerini nasıl şekillendirdiğini anlamamıza da yardımcı olabilir. Atomların bir araya gelerek maddeleri oluşturması, birçok kültürün varlık anlayışıyla paralellikler gösterir. Farklı…

Bir Askeri Birlik Kaç Kişiden Oluşur? Güç, İktidar ve Toplumsal Düzen Üzerine Bir Analiz Askeri birlikler, sadece stratejik ve lojistik birimler olarak değil, aynı zamanda toplumların iktidar ilişkilerinin ve düzenin mikrokozmosları olarak da önemli bir yer tutar. Bir askeri birlik, kaç kişiden oluşur? Sadece sayısal bir sorudan daha fazlasıdır bu. Askeri yapılar, toplumların iktidar yapılarını ve ideolojik zemini yansıtan, bazen de pekiştiren sosyal örgütlenmelerdir. Birliğin yapısı, güç ilişkilerini, katılım biçimlerini, meşruiyeti ve toplumsal düzeni doğrudan etkiler. Ancak bu dinamikleri anlamadan, askeri birliklerin toplumsal hayatta nasıl bir rol oynadığını tam olarak kavrayamayız. Bu yazı, askerlik ve askeri birliklerin, iktidar, kurumlar, ideolojiler,…

Siirt’in Meşhur Yerleri: Toplumsal Yapılar ve Bireysel Etkileşimler Üzerine Sosyolojik Bir Bakış Siirt… Birçok insan için sadece bir coğrafi yerden ibaret olabilir, fakat bu şehir, her köşe başında farklı bir hikaye, farklı bir kültürel değer, sosyal norm ve toplumsal yapıyı barındırır. Gözlemlerime göre, bir şehri anlamak, orada yaşayan bireylerin kimliklerine, onların birbirleriyle ve çevreyle nasıl etkileşimde bulunduklarına bakmakla mümkündür. Bu yazıda, Siirt’in meşhur yerlerini inceleyerek, bu şehrin toplumsal yapısını, kültürel pratiklerini ve bireyler arasındaki güç ilişkilerini anlamaya çalışacağım. Siirt’in Meşhur Yerleri: Bir Gezi Deneyimi Siirt, tarihi dokusu ve kültürel mirasıyla dikkat çeken bir şehir. Mezopotamya’nın tarihi zenginliklerinden beslenen bu şehir,…